Ο Anthony Bourdain δεν είχε το «τέλειο» watch collection. Είχε κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον: ρολόγια που έμοιαζαν να ανήκουν στον ίδιο άνθρωπο. Από ένα διακριτικό Rolex και μια Patek Philippe μέχρι ένα Panerai, ένα TAG Heuer Monaco και ένα ρολόι Smokey Bear, οι επιλογές του λένε περισσότερα για το προσωπικό του στιλ απ’ όσα θα μπορούσε να πει οποιοδήποτε manual ωρολογοποιίας.
Ο Anthony Bourdain είχε ένα σπάνιο χάρισμα: μπορούσε να κάνει τα πράγματα να φαίνονται ακριβώς όπως ήταν.
Δεν προσπαθούσε να κάνει το φαγητό πιο κομψό απ’ όσο ήταν. Δεν προσπαθούσε να κάνει τα ταξίδια του πιο εξωτικά. Και σίγουρα δεν προσπαθούσε να κατασκευάσει μια προσεκτικά επιμελημένη ανδρική εικόνα.
Μαύρο T-shirt, jeans, μπότες, δερμάτινο jacket όταν χρειαζόταν. Ρούχα που μπορούσαν να αντέξουν μια κουζίνα, ένα αεροπλάνο, μια υπαίθρια αγορά ή δώδεκα ώρες στον δρόμο.
Στον καρπό του, όμως, υπήρχε κάτι που εύκολα θα μπορούσε να δημιουργήσει μια διαφορετική εντύπωση.
Rolex. Patek Philippe. Panerai. TAG Heuer. Μόνο που, αν κοιτάξεις προσεκτικά τη συλλογή του, καταλαβαίνεις ότι η ιστορία δεν αφορά την πολυτέλεια. Αφορά το γούστο.
Οκτώ ρολόγια και αρκετές διαφορετικές πλευρές
Τον Οκτώβριο του 2019, περίπου έναν χρόνο μετά τον θάνατό του, 202 αντικείμενα από την προσωπική συλλογή του Bourdain δημοπρατήθηκαν μέσω της iGavel Auctions. Περισσότεροι από 3.000 πλειοδότες συμμετείχαν και η δημοπρασία συγκέντρωσε συνολικά $1.846.575, συμπεριλαμβανομένου του buyer’s premium. Από την τιμή σφυριού των αντικειμένων, το 40% προοριζόταν για το Anthony Bourdain Legacy Scholarship στο Culinary Institute of America, όπου είχε σπουδάσει.
Ανάμεσα στα 202 lots υπήρχαν και οκτώ ρολόγια.
Δύο Rolex, μία Patek Philippe Calatrava, ένα Panerai Radiomir, ένα TAG Heuer Monaco, ένα Ball Standard Fireman Storm Chaser, ένα C.C. Filson Smokey Bear και ένα ασημένιο pocket watch της J. Jacot Locle.
Τα τέσσερα πρώτα ονόματα τραβούν φυσικά την προσοχή. Τα υπόλοιπα, όμως, είναι αυτά που κάνουν την εικόνα πραγματικά ενδιαφέρουσα.
Γιατί δεν μοιάζει με συλλογή που δημιουργήθηκε για να εντυπωσιάσει έναν watch collector.
Μοιάζει με συλλογή που δημιουργήθηκε από έναν άνθρωπο που απλώς ήξερε τι του άρεσε.
Το Rolex που έγινε το signature κομμάτι
Από όλα τα ρολόγια του Bourdain, το Rolex Oyster Perpetual Date με μπλε καντράν είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό.
Μικρό με τα σημερινά δεδομένα — περίπου 33-34 mm — και χωρίς την επιβλητικότητα ενός σύγχρονου sports Rolex, ήταν ένα ρολόι που μπορούσε εύκολα να περάσει απαρατήρητο.
Μέχρι να το δεις στον καρπό του Bourdain.
Το συγκεκριμένο ρολόι είχε φορεθεί και χρησιμοποιηθεί, κάτι που αύξησε τη συναισθηματική του αξία στη δημοπρασία. Τελικά πουλήθηκε για $48.750, συμπεριλαμβανομένου του buyer’s premium, και έγινε ένα από τα ακριβότερα αντικείμενα ολόκληρης της δημοπρασίας.
Το σημαντικό εδώ δεν είναι η τιμή.
Είναι το μέγεθος, η απλότητα και ο τρόπος με τον οποίο ταίριαζε πάνω του.
Το Rolex δεν έμοιαζε να προσπαθεί να κάνει τον Bourdain πιο σημαντικό. Ο Bourdain ήταν αυτός που έδινε στο Rolex προσωπικότητα.
Η Patek που δεν περίμενες
Η Patek Philippe Calatrava Isochronism Glass Back σε 18k χρυσό βρίσκεται σε εντελώς διαφορετικό αισθητικό έδαφος.
Λεπτή, κλασική και σαφώς πιο επίσημη, η Calatrava είναι ένα από τα archetypes του παραδοσιακού dress watch. Δεν έχει την αθλητική παρουσία ενός Panerai ούτε το pop-culture αποτύπωμα ενός Monaco.
Και όμως, ήταν εκεί.
Στη δημοπρασία έφτασε τα $26.250, συμπεριλαμβανομένου του buyer’s premium.
Αυτό είναι ένα από τα σημεία όπου η ιστορία του Bourdain γίνεται πιο ενδιαφέρουσα από μια απλή λίστα luxury watches.
Δεν ήταν άνθρωπος του «ένα στυλ και τέλος».
Μπορούσε να εκτιμήσει ένα κλασικό χρυσό Patek χωρίς να χρειάζεται να μετατρέψει ολόκληρη την εμφάνισή του σε formalwear.
Το ρολόι ήταν ξεχωριστό από το outfit. Και ακριβώς γι’ αυτό λειτουργούσε.
Το Panerai και το Monaco
Το Panerai Radiomir ήταν ίσως η πιο προφανής επιλογή για έναν άνθρωπο με το lifestyle του Bourdain.
Η σχεδιαστική του γλώσσα προέρχεται από τη στρατιωτική ιστορία της Panerai και χαρακτηρίζεται από μεγάλη κάσα, καθαρή ένδειξη και έντονη παρουσία στον καρπό. Στη δημοπρασία πουλήθηκε για $33.750, μαζί με το buyer’s premium.
Δεν χρειάζεται, όμως, να το παρουσιάσουμε ως κάποιο «εργαλείο επιβίωσης» για έναν chef που ταξίδευε στον κόσμο. Αυτό είναι ωραίο copy, αλλά δεν είναι γεγονός.
Αυτό που μπορούμε να πούμε με ασφάλεια είναι ότι το Radiomir ταίριαζε στην πιο rugged πλευρά της εικόνας του.
Το TAG Heuer Monaco, από την άλλη, ήταν η εξαίρεση.
Τετράγωνη κάσα, μπλε καντράν και έντονη αγωνιστική αισθητική, το Monaco έχει τη δική του ιστορία στην ανδρική ποπ κουλτούρα, κυρίως μέσω του Steve McQueen. Το Bourdain’s Monaco πουλήθηκε για $20.627 στη δημοπρασία.
Και εδώ βρίσκεται ένα μικρό αλλά σημαντικό στοιχείο για το προσωπικό του γούστο.
Ο Bourdain δεν φοβόταν το ρολόι που είχε άποψη.
Απλώς δεν χρειαζόταν να έχει άποψη για λογαριασμό του.
Και μετά υπάρχει το Smokey Bear
Αν θέλεις πραγματικά να καταλάβεις γιατί η συλλογή του Bourdain δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μια ακόμη celebrity watch collection, κοίτα τα υπόλοιπα τέσσερα ρολόγια.
Ένα Ball Standard Fireman Storm Chaser DLC Glow Automatic Limited Edition.
Ένα C.C. Filson Co. Smokey Bear Wristwatch.
Ένα J. Jacot Locle Coin Silver Pocket Watch.
Και ένα vintage Rolex 9 καρατίων, χρονολογούμενο περίπου στο 1930, το οποίο θεωρείται πιθανό — αλλά όχι απολύτως τεκμηριωμένο — ότι είχε περάσει στην κατοχή του από τον πατέρα του. Στο πίσω μέρος υπήρχε χάραξη που αναφερόταν σε παρουσίαση προς τον H. D. Bobbett από συναδέλφους στα Sun Offices του Birmingham. Η ακριβής σχέση του Bourdain με το ρολόι δεν έχει επιβεβαιωθεί.
Αυτά τα κομμάτια αλλάζουν εντελώς την ανάγνωση.
Δεν μιλάμε για κάποιον που αγόραζε αποκλειστικά «σωστά» ρολόγια.
Μιλάμε για έναν άνθρωπο που μπορούσε να έχει στον ίδιο κόσμο μια Patek Philippe και ένα Smokey Bear.
Και αυτό είναι πολύ πιο ενδιαφέρον.
Το πραγματικό Bourdain effect
Ο Bourdain είχε επίσης φορέσει και άλλα Rolex, μεταξύ των οποίων Datejust II, Explorer και Milgauss, τα οποία δεν αποτελούσαν μέρος των οκτώ ρολογιών της συγκεκριμένης δημοπρασίας.
Το στοιχείο που επανέρχεται δεν είναι ένα συγκεκριμένο μοντέλο ή μια συγκεκριμένη κατηγορία ρολογιού. Είναι η λειτουργικότητα.
Τα ρολόγια του δεν έμοιαζαν να έχουν επιλεγεί για να ολοκληρώσουν ένα look. Έμοιαζαν να έχουν επιλεγεί επειδή μπορούσαν να ζήσουν μαζί του.
Και αυτή είναι μια πολύ διαφορετική προσέγγιση από το σημερινό obsession με το «watch flex» — το ρολόι ως αναγνωρίσιμο σήμα προς τους άλλους.
Ο Bourdain δεν χρειαζόταν το ρολόι για να του προσδώσει status. Το status ήταν ήδη δικό του.
Όχι quiet luxury αλλά personal luxury!
Εδώ αξίζει να αποφύγουμε έναν εύκολο αναχρονισμό. Θα ήταν δελεαστικό να χαρακτηρίσουμε τον Bourdain πρόδρομο του quiet luxury. Δεν είναι ακριβώς έτσι.
Το Rolex του ήταν διακριτικό, αλλά το Monaco όχι. Η Calatrava ήταν understated, αλλά το Panerai είχε παρουσία. Και ένα Smokey Bear watch δεν έχει καμία σχέση με την κλασική έννοια της διακριτικής πολυτέλειας.
Αυτό που είχε ο Bourdain ήταν κάτι καλύτερο: personal luxury.
Δεν τον ενδιέφερε να δημιουργήσει μια συλλογή που να αρέσει σε όλους. Τον ενδιέφερε να έχει αντικείμενα που του άρεσαν.
Αυτό εξηγεί και γιατί η συλλογή του είναι τόσο δύσκολο να αντιγραφεί. Μπορείς να αγοράσεις το ίδιο Rolex. Δεν μπορείς να αγοράσεις τον λόγο για τον οποίο το φορούσε.
Τι σημαίνει τελικά για το δικό σου ρολόι
Αυτό είναι το πραγματικό μάθημα από τον Bourdain. Και δεν έχει να κάνει με το budget.
Μην αγοράζεις ένα ρολόι επειδή είναι «το σωστό» ρολόι. Μην αγοράζεις ένα Rolex επειδή όλοι αναγνωρίζουν το crown. Μην αγοράζεις μια Patek επειδή η Patek είναι Patek. Μην αγοράζεις ένα vintage κομμάτι επειδή κάποιος influencer σου είπε ότι είναι συλλεκτικό. Αγόρασε το ρολόι που θα θέλεις να φοράς μετά από 10 χρόνια.
Το ρολόι που θα μπει στον καρπό σου πριν από ένα ταξίδι χωρίς δεύτερη σκέψη. Αυτό που θα λειτουργεί με jeans και T-shirt αλλά δεν θα δείχνει παράταιρο κάτω από ένα σακάκι. Εκείνο που, ακόμη κι αν κανείς γύρω σου δεν ξέρει τι φοράς, εσύ θα χαμογελάς όταν κοιτάς την ώρα.
Αυτό έκανε, σε μεγάλο βαθμό, ο Bourdain. Δεν δημιούργησε μια συλλογή για να αποδείξει ότι είχε γούστο. Διάλεξε αντικείμενα που είχαν νόημα για τον ίδιο — και στη συνέχεια τα φόρεσε τόσο φυσικά, ώστε έγιναν μέρος της εικόνας του.
Ίσως αυτή να είναι και η πιο χρήσιμη αρχή για έναν άνδρα που θέλει να αποκτήσει πραγματικό προσωπικό στιλ:
Μην αγοράζεις αντικείμενα που εξηγούν στους άλλους ποιος είσαι. Διάλεξε εκείνα που, χωρίς να εξηγούν τίποτα, αισθάνονται σωστά πάνω σου.
Ο Bourdain δεν άφησε πίσω του έναν οδηγό για το πώς πρέπει να φοράς ρολόι. Άφησε κάτι πιο δύσκολο να αντιγραφεί: έναν τρόπο να κάνεις ακόμη και τα πιο αναγνωρίσιμα αντικείμενα να μοιάζουν απολύτως δικά σου.