Από την Αττική και την Κορινθία μέχρι τον Όλυμπο, το Αμύνταιο και τη Θράκη, πέντε οινοποιεία που δίνουν την καλύτερη αφορμή για να πάρεις το αυτοκίνητο, να ανακαλύψεις διαφορετικές ποικιλίες και να κλείσεις τη μέρα σε μια καλή ταβέρνα.
Το Σάββατο δεν χρειάζεται να ξεκινά πάντα με την ίδια διαδρομή προς το κέντρο της Αθήνας. Μερικές φορές, το καλύτερο σχέδιο είναι να βάλεις ένα μπουφάν στο πίσω κάθισμα, να πάρεις έναν φίλο τηλέφωνο και να κατευθυνθείς προς έναν αμπελώνα. Με την προϋπόθεση, φυσικά, ότι έχετε αποφασίσει ποιος θα οδηγήσει στην επιστροφή.
Ο Νοέμβριος προσφέρεται για τέτοιες αποδράσεις. Ο τρύγος έχει ολοκληρωθεί, τα περισσότερα αμπέλια έχουν αρχίσει να χάνουν τα φύλλα τους και οι οινοποιοί έχουν αφήσει πίσω τους την πιο απαιτητική περίοδο της χρονιάς. Στα κελάρια, ωστόσο, η δουλειά συνεχίζεται. Τα νέα κρασιά βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια οινοποίησης και οι συζητήσεις για τη φετινή σοδειά έχουν περισσότερο ενδιαφέρον από οποιαδήποτε γενική περιγραφή μιας ετικέτας.
Το πρώτο Σαββατοκύριακο του μήνα, στις 7 και 8 Νοεμβρίου, ο Σύνδεσμος Μικρών Οινοποιών Ελλάδος διοργάνωσε το Artisanal Greek Wine Trail, δίνοντας στο κοινό την ευκαιρία να γνωρίσει από κοντά παραγωγούς σε διαφορετικές περιοχές της χώρας. Η διοργάνωση ολοκληρώθηκε, αλλά αρκετά από τα οινοποιεία συνεχίζουν να υποδέχονται επισκέπτες κατόπιν συνεννόησης.
Αυτή είναι και η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά του οινοτουρισμού. Να βρεθείς στον τόπο όπου παράγεται το κρασί που πίνεις, να καταλάβεις τι διαφοροποιεί δύο φιάλες της ίδιας ποικιλίας και να ακούσεις τον άνθρωπο που τις δημιούργησε να μιλά για τη δουλειά του.
Οι πέντε διευθύνσεις που ακολουθούν προσφέρουν διαφορετικές εκδοχές αυτής της εμπειρίας. Από μια σύντομη έξοδο κοντά στην Αθήνα μέχρι ένα διήμερο στη Βόρεια Ελλάδα, καθεμία μπορεί να γίνει η αφετηρία για ένα διαφορετικό φθινοπωρινό ταξίδι.
Οινοποιείο Γκίκας, Σπάτα: Το κρασί βρίσκεται πιο κοντά απ’ όσο νομίζεις
Η Αττική έχει μακρά οινική ιστορία, αλλά εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται από αρκετούς περισσότερο ως τόπος κατανάλωσης παρά παραγωγής κρασιού. Το Οινοποιείο Γκίκας στα Σπάτα είναι μια καλή αφορμή για να αλλάξεις αυτή την αντίληψη.
Η οικογένεια Γκίκα δραστηριοποιείται στην αμπελουργία εδώ και πολλές γενιές, ενώ η σύγχρονη παραγωγή της συνδέεται με αμπελώνες στις πλαγιές του Κιθαιρώνα. Το πετρόχτιστο οινοποιείο στα Σπάτα αποτελεί τη βάση για τη δημιουργία κρασιών από ελληνικές και διεθνείς ποικιλίες.
Αν θέλεις να γνωρίσεις καλύτερα τα λευκά ελληνικά κρασιά, ξεκίνα από τη Μαλαγουζιά και το Ασύρτικο. Για κάτι διαφορετικό, αναζήτησε την Pine Forest, μια σύγχρονη εκδοχή της ρετσίνας που δείχνει πόσο έχει εξελιχθεί μια κατηγορία συχνά παρεξηγημένη.
Στις ερυθρές ετικέτες, οι ποικιλίες Syrah και Cabernet Sauvignon προσφέρουν διαφορετικές επιλογές, ιδιαίτερα για όσους προτιμούν κρασιά με περισσότερο σώμα.
Το μεγάλο πλεονέκτημα του οινοποιείου είναι η πρόσβαση. Δεν χρειάζεται να οργανώσεις ολόκληρο ταξίδι ή να δεσμεύσεις ένα Σαββατοκύριακο. Μπορείς να προγραμματίσεις μια επίσκεψη, να δοκιμάσεις μερικές ετικέτες και να συνεχίσεις τη μέρα σου στην ανατολική Αττική.
Γιατί να πας: Για μια πρώτη οργανωμένη γευσιγνωσία χωρίς μεγάλη μετακίνηση και για να γνωρίσεις μια διαφορετική πλευρά του αττικού αμπελώνα.
Κτήμα Παπαργυρίου, Κορινθία: Η εκδρομή που συνδυάζει κρασί και γαστρονομία
Η Κορινθία έχει ένα πλεονέκτημα που δύσκολα αγνοείς όταν ξεκινάς από την Αθήνα. Μπορείς να βρεθείς σε έναν αμπελώνα χωρίς να χρειαστεί να οργανώσεις διανυκτέρευση.
Στο Λαλιώτι, κοντά στο Κιάτο, το Κτήμα Παπαργυρίου έχει αναπτύξει τη δική του οινοποιητική ταυτότητα από το 1978, δουλεύοντας με ελληνικές και διεθνείς ποικιλίες.
Η περιοχή διαθέτει διαφορετικά υψόμετρα και μικροκλίματα, στοιχεία που επηρεάζουν τον χαρακτήρα των κρασιών. Η επίσκεψη δίνει την ευκαιρία να γνωρίσεις τη διαδικασία παραγωγής, να δεις τους χώρους παλαίωσης και να δοκιμάσεις ετικέτες που εκφράζουν την προσέγγιση του κτήματος.
Το στοιχείο που κάνει την εκδρομή ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η δυνατότητα να τη συνδυάσεις με φαγητό. Στον χώρο λειτουργεί η Osteria Greca, δίνοντας τη δυνατότητα να συνεχίσεις τη γευσιγνωσία στο τραπέζι, με πιάτα που συνοδεύονται από κρασιά του παραγωγού.
Για έναν άνδρα που ενδιαφέρεται εξίσου για το καλό φαγητό και το κρασί, αυτή είναι ίσως η πιο ολοκληρωμένη επιλογή μιας ημερήσιας απόδρασης. Η επίσκεψη δεν τελειώνει απαραίτητα μετά την τελευταία δοκιμή. Μπορεί να συνεχιστεί με ένα γεύμα και μια συζήτηση για τις ετικέτες που μόλις γνώρισες.
Γιατί να πας: Για να συνδυάσεις ξενάγηση, γευσιγνωσία και γαστρονομία σε μια εκδρομή που δεν απαιτεί πολύωρη οδήγηση.
Οινοποιία Ντούγκος, Τέμπη: Ξινόμαυρο στους πρόποδες του Ολύμπου
Οι περισσότεροι γνωρίζουν τα Τέμπη ως πέρασμα ανάμεσα στη Θεσσαλία και τη Μακεδονία. Για όσους ενδιαφέρονται για το κρασί, η περιοχή προσφέρει έναν επιπλέον λόγο για στάση.
Στην Ιτέα, η Οινοποιία Ντούγκος έχει συνδέσει την παραγωγή της με τον αμπελώνα της Ραψάνης και τις πλαγιές του Ολύμπου. Η οικογένεια καλλιεργεί ελληνικές και διεθνείς ποικιλίες, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο Ξινόμαυρο.
Εδώ αξίζει να αφιερώσεις χρόνο στις ερυθρές ετικέτες. Το Ξινόμαυρο, το Κρασάτο και το Σταυρωτό αποτελούν τις τρεις ποικιλίες που συνθέτουν τα κρασιά ΠΟΠ Ραψάνη. Η δοκιμή τους είναι μια καλή ευκαιρία να καταλάβεις πώς οι διαφορετικές ποικιλίες συνεργάζονται για να δώσουν ένα κρασί με συγκεκριμένο χαρακτήρα.
Η οικογένεια διατηρεί επίσης έναν πειραματικό αμπελώνα με πολλές διαφορετικές ποικιλίες, στοιχείο που φανερώνει το ενδιαφέρον της για την εξέλιξη της αμπελουργίας.
Ο Νοέμβριος προσθέτει ιδιαίτερη ατμόσφαιρα στη διαδρομή. Οι πλαγιές του Ολύμπου, οι χαμηλότερες θερμοκρασίες και τα φθινοπωρινά χρώματα κάνουν την επίσκεψη να μοιάζει περισσότερο με μικρό ταξίδι παρά με μια απλή στάση για κρασί.
Αν ξεκινάς από τη Λάρισα ή τον Βόλο, μπορείς να οργανώσεις μια μονοήμερη εκδρομή. Από πιο μακριά, αξίζει να εξετάσεις τη διανυκτέρευση και να συνδυάσεις την επίσκεψη με την ευρύτερη περιοχή.
Γιατί να πας: Για να γνωρίσεις τη Ραψάνη στον τόπο παραγωγής της και να δοκιμάσεις διαφορετικές εκφράσεις του Ξινόμαυρου.
Domaine Karanika, Αμύνταιο: Το Ξινόμαυρο σε μια εντελώς διαφορετική εκδοχή
Το Αμύνταιο είναι ένας από τους πιο ενδιαφέροντες προορισμούς για ένα φθινοπωρινό road trip στη Βόρεια Ελλάδα. Οι λίμνες, οι χαμηλές θερμοκρασίες και οι αμπελώνες σε υψόμετρο δημιουργούν ένα τοπίο που απέχει αρκετά από τη συνηθισμένη εικόνα του ελληνικού αμπελώνα.
Εδώ βρίσκεται το Domaine Karanika, ένα οινοποιείο που έχει συνδέσει το όνομά του με την παραγωγή αφρωδών κρασιών υψηλών προδιαγραφών.
Ο Laurens Hartman-Karanika και η Annette van Kampen δημιούργησαν το κτήμα με έμφαση στη βιολογική και βιοδυναμική καλλιέργεια, αξιοποιώντας τις δυνατότητες του Ξινόμαυρου.
Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον βρίσκεται στα αφρώδη κρασιά που παράγονται με την παραδοσιακή μέθοδο, δηλαδή με δεύτερη ζύμωση μέσα στη φιάλη. Πρόκειται για την τεχνική που χρησιμοποιείται και στην Καμπανία, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι τα κρασιά έχουν τον ίδιο χαρακτήρα.
Αν έχεις συνηθίσει να συνδέεις το Ξινόμαυρο με τα ερυθρά κρασιά της Νάουσας, μια γευσιγνωσία εδώ μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που αντιλαμβάνεσαι την ποικιλία.
Το κτήμα παράγει επίσης ήσυχα κρασιά, δίνοντας τη δυνατότητα να συγκρίνεις διαφορετικές εκφράσεις των ίδιων αμπελώνων.
Για την επίσκεψη αξίζει να διαθέσεις χρόνο. Το Αμύνταιο δεν είναι προορισμός που χρειάζεται να αντιμετωπίσεις ως μια σύντομη στάση. Μια διανυκτέρευση στην περιοχή, ένα καλό γεύμα και μια διαδρομή γύρω από τις λίμνες μπορούν να συμπληρώσουν το πρόγραμμα.
Γιατί να πας: Για να γνωρίσεις την αφρώδη πλευρά του Ξινόμαυρου και να συνδυάσεις τη γευσιγνωσία με ένα από τα πιο ιδιαίτερα φθινοπωρινά τοπία της Βόρειας Ελλάδας.
Κτήμα Βουρβουκέλη, Άβδηρα: Η Θράκη έχει περισσότερα να προσφέρει από όσα νομίζεις
Η Θράκη δεν βρίσκεται συνήθως στην κορυφή της λίστας όταν σχεδιάζεις ένα ταξίδι με επίκεντρο το κρασί. Αυτός είναι ένας επιπλέον λόγος να την εξετάσεις.
Στα Άβδηρα, το Κτήμα Βουρβουκέλη έχει αναπτύξει μια οινοποιητική δραστηριότητα που ξεκίνησε το 1999, όταν ο Νίκος και η Φλώρα Βουρβουκέλη αποφάσισαν να επαναφέρουν την αμπελοκαλλιέργεια στην περιοχή.
Το ενδιαφέρον τους στράφηκε σε ελληνικές ποικιλίες με ιστορική παρουσία στη Θράκη, όπως το Παμίδι, το Λημνιό, ο Δαμιάτης και το Μαυρούδι.
Αν γνωρίζεις ήδη το Αγιωργίτικο, το Ξινόμαυρο και το Ασύρτικο, η επίσκεψη στα Άβδηρα είναι μια καλή ευκαιρία να δοκιμάσεις κάτι λιγότερο συνηθισμένο.
Το οινοποιείο διαθέτει οργανωμένους χώρους υποδοχής, κελάρι με δρύινα βαρέλια και αίθουσα γευσιγνωσίας. Οι επισκέπτες μπορούν να γνωρίσουν τα στάδια παραγωγής και παλαίωσης, καθώς και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ποικιλιών που καλλιεργούνται στην περιοχή.
Η διαδρομή προσφέρεται για ένα διήμερο με βάση την Ξάνθη. Μπορείς να συνδυάσεις το οινοποιείο με επίσκεψη στον αρχαιολογικό χώρο των Αβδήρων και να αφιερώσεις χρόνο στην τοπική κουζίνα.
Για όσους αγαπούν τα ταξίδια με αυτοκίνητο, η Θράκη έχει το πλεονέκτημα ότι προσφέρει πολλές διαφορετικές εικόνες σε σχετικά μικρή γεωγραφική περιοχή, από ορεινούς όγκους μέχρι παραθαλάσσιους οικισμούς.
Γιατί να πας: Για να γνωρίσεις λιγότερο προβεβλημένες ελληνικές ποικιλίες και να ανακαλύψεις μια οινοπαραγωγική περιοχή που σπάνια πρωταγωνιστεί στους συνηθισμένους ταξιδιωτικούς οδηγούς.
Πώς να οργανώσεις ένα οινικό road trip χωρίς να χάσεις το Σαββατοκύριακο στον δρόμο
Η επιλογή του προορισμού εξαρτάται κυρίως από το πόσο χρόνο διαθέτεις. Αν ξεκινάς από την Αθήνα, τα Σπάτα και η Κορινθία προσφέρονται για μια μονοήμερη εκδρομή. Δεν χρειάζεται να διανυκτερεύσεις και μπορείς να συνδυάσεις τη γευσιγνωσία με ένα καλό γεύμα στην περιοχή.
Από τη Θεσσαλία, η Οινοποιία Ντούγκος αποτελεί ενδιαφέρουσα επιλογή για μια ημέρα. Το Αμύνταιο και τα Άβδηρα, αντίθετα, αξίζουν περισσότερο ως προορισμοί διημέρου, ειδικά αν θέλεις να γνωρίσεις και την ευρύτερη περιοχή.
Ένα οινοποιείο την ημέρα είναι συνήθως αρκετό. Η ξενάγηση, η δοκιμή και η συζήτηση με τον παραγωγό χρειάζονται χρόνο, ενώ ένα υπερφορτωμένο πρόγραμμα μετατρέπει εύκολα την εκδρομή σε αγώνα δρόμου.
Πριν από την αναχώρηση, επικοινώνησε με το οινοποιείο για να επιβεβαιώσεις τις ημέρες και τις ώρες υποδοχής. Το γεγονός ότι συμμετείχε σε μια εκδήλωση ανοιχτών θυρών δεν σημαίνει ότι λειτουργεί καθημερινά ως επισκέψιμος χώρος.
Τον Νοέμβριο χρειάζεσαι επίσης πρακτικό ντύσιμο. Ένα ζεστό πανωφόρι και παπούτσια κατάλληλα για περπάτημα σε αμπελώνες ή υγρό έδαφος είναι προτιμότερα από ένα σύνολο σχεδιασμένο αποκλειστικά για την αίθουσα γευσιγνωσίας.
Η σημαντικότερη λεπτομέρεια αφορά την οδήγηση. Αν πρόκειται να δοκιμάσεις κρασί, φρόντισε να υπάρχει στην παρέα οδηγός που δεν θα καταναλώσει αλκοόλ ή οργάνωσε διαφορετικό τρόπο μετακίνησης. Η ποσότητα που σερβίρεται σε μια γευσιγνωσία δεν αποτελεί ασφαλές κριτήριο για το αν μπορείς να οδηγήσεις.
Τι να δοκιμάσεις και τι να πάρεις μαζί σου
Αν επισκέπτεσαι για πρώτη φορά ένα οινοποιείο, δεν χρειάζεται να γνωρίζεις κάθε ποικιλία ή να χρησιμοποιείς εξειδικευμένη ορολογία.
Μια καλή αρχή είναι να ζητήσεις από τον παραγωγό να σου δείξει το κρασί που θεωρεί πιο αντιπροσωπευτικό της δουλειάς του. Στη συνέχεια, δοκίμασε κάτι διαφορετικό, είτε πρόκειται για άλλη ποικιλία είτε για διαφορετική χρονιά.
Στη Ραψάνη, έχει ενδιαφέρον να καταλάβεις τον ρόλο του Ξινόμαυρου, του Κρασάτου και του Σταυρωτού. Στο Αμύνταιο, να συγκρίνεις ένα αφρώδες με ένα ήσυχο κρασί. Στη Θράκη, να γνωρίσεις το Παμίδι ή το Λημνιό.
Αν κάποια ετικέτα σου αρέσει, ρώτησε αν υπάρχει δυνατότητα αγοράς από το οινοποιείο. Ορισμένοι παραγωγοί διαθέτουν παλαιότερες χρονιές ή εμφιαλώσεις που δεν συναντάς εύκολα στο εμπόριο.
Δεν χρειάζεται να επιστρέψεις με γεμάτο πορτμπαγκάζ. Δύο ή τρεις φιάλες που πραγματικά σου άρεσαν είναι αρκετές για να συνεχιστεί η εμπειρία στο σπίτι, ιδανικά σε ένα τραπέζι με φίλους.
Άλλωστε, μια καλή εκδρομή με επίκεντρο το κρασί δεν τελειώνει απαραίτητα όταν επιστρέφεις στην πόλη. Μπορεί να συνεχιστεί με το άνοιγμα μιας φιάλης μερικές εβδομάδες αργότερα, όταν θα έχεις ήδη αρχίσει να σκέφτεσαι τον επόμενο προορισμό.
